Zand en klei in de bodem – basis van de diversiteit
Zuidwestelijk van Kaldenkirchen komt men snel in het Grenzwald, dat zich direct achter de laatste huizen van het stadje bevindt. Hier liggen de heidevenen, die het natuurgebied zijn naam gaven.
Lange zandwegen door eentonig gestructureerde dennenbossen, afgewisseld met percelen Amerikaanse eik, bepalen het landschap. Maar zoals parels aan een ketting verschijnen er steeds weer grotere open plekken, waar in het midden vaak een glinsterend watertje ligt. Deze wateren zijn de zogenaamde ogen van de veengebieden, omringd door veenmos en vochtige heidevelden. Het water blijft hier staan omdat er in de bodem waterondoorlatende kleilagen aanwezig zijn. Van nature voedselarm en zuur, bieden deze plekken een leefgebied aan zeer bijzondere planten en dieren.
Biodiversiteit van heidevelden
Naast amfibieën zoals de graskikker, heikikker, kleine waterkikker en kamsalamander zijn er meer dan 34 soorten libellen geregistreerd. Veel kleine moerasachtige waterpartijen naast elkaar zorgen voor een grote diversiteit aan planten- en diersoorten.
Witte, wollige vruchtstanden
Koperkleurige bladpunten en witte, wollige vruchtstanden kenmerken in de zomer op grote schaal de wolgras-velden van de heidewateren. Twee wolgrassoorten komen voor: het smalbladig wolgras, naar welke ook de plantengemeenschap is genoemd, en het zeldzamere gespleten wolgras. De veenmos-wolgras-gemeenschap is een kenmerkende verlanding-gemeenschap van de heidevenen.
Natuurbehoudsmaatregelen behouden de waarde van het gebied
Sinds de jaren '80 voeren de regio Viersen en het biologische station beheers- en ontwikkelingsmaatregelen uit in het natuurreservaat Heidemoore om de kleine veengebieden te beschermen tegen verlanding en verstruiking. Zo werd bijvoorbeeld het Oostelijke Galgenvenn uitgeveegd en werd het gebied van het westelijke Galgenvenn door het verwijderen van struiken weer teruggebracht naar zijn oorspronkelijke grootte. In 2012 voerde het biologische station bovendien een uitgebreide »herstelmaatregel uit.